Hovuz
XVII asr boshi, Shahrud arigʻidan suv olgan

Labi Hovuz suv havzasi

Butun ansamblga nom bergan hovuz — bir vaqtlar shahar suv tizimining qismi, bugun esa Buxoroning mehmonxonasi.

Labi Hovuz suv havzasi va qirgʻogʻidagi choyxona

Sayr qilar ekansiz tinglang

≈ 2 daq

Yoʻriqnoma siz tanlagan tilda eshittiriladi.

Audio yozuv tez orada qoʻshiladi

Bu tildagi yozuv hali qoʻshilmagan. Toʻliq matn quyida — audio yuklangan zahoti shu yerda paydo boʻladi.

Matn

Butun ansamblga nom bergan markaziy yodgorlik — Labi Hovuzning oʻzi. “Labi Hovuz” “hovuz boʻyida” degan maʼnoni anglatadi. Bugun bu yer Buxoroning mashhur sayr va uchrashuv joyi, ammo XVII asrda hovuz shaharning suv hayoti uchun juda muhim boʻlgan.

Hovuz taxminan XVII asr boshida Nodir Devonbegi tashabbusi bilan barpo etilgan va Shahrud kanali bilan bogʻlangan. Buxoro issiq, quruq iqlimga ega boʻlgani uchun suv oddiy qulaylik emas, hayotiy zarurat edi. Hovuzlar suv saqlashdan tashqari, odamlar uchrashadigan, dam oladigan va savdo qiladigan jamoat makoniga aylangan.

Atrofga qarang: shimolda Koʻkaldosh madrasasi, gʻarbda Nodir Devonbegi xonaqohi, sharqda esa Nodir Devonbegi madrasasi. Shu uch inshoot hovuzni ansamblning markaziga aylantiradi.

Bir vaqtlar Buxoroda koʻplab hovuzlar boʻlgan. Ular masjidlar, madrasalar, bozorlar va mahallalar yaqinida joylashgan. Biroq ochiq suv havzalari sanitariya muammolarini ham keltirib chiqargan. XX asrning 1920–1930-yillarida koʻplab hovuzlar quritilgan yoki toʻldirilgan. Labi Hovuz esa tarixiy ansamblning markazi sifatida saqlanib qolgan.

Galereya

Labi Hovuz soʻrilari yonidagi suvda oqqushlar
Hovuz uzra egilgan qari tut daraxtining tanasi
Maydon burchagidan hovuz va Nodir Devonbegi xonaqohi
Suvga tushadigan tosh zinalar va hovuzdagi oʻrdak uychasi
Xonaqoh aks etgan hovuz