Siz Shohizinda etagida — eski Samarqand chekkasidagi maqbaralar yoʻlagida turibsiz. Qarshingizda kirish peshtoqi; uning ortida zinapoya tepalik yonbagʻri boʻylab koʻtariladi, yuqorida esa yoʻlak boʻylab maqbaralar birin-ketin tizilgan. Darvozadan oʻting va zinadan shoshilmay chiqing.

Nom forscha boʻlib, «tirik shoh» degan maʼnoni anglatadi. U afsonadan kelib chiqqan. Aytishlaricha, Muhammad paygʻambarning amakivachchasi Qusam ibn Abbos yettinchi asrda islomni targʻib qilish uchun Samarqandga kelgan. Afsonaga koʻra, namoz paytida uning boshi kesilgan, u boshini qoʻliga olib, chuqur quduqqa tushib ketgan va hozirgacha oʻsha yerda tirik. Yoʻlakning eng oxiridagi uning ziyoratgohi — bu yerdagi hamma narsaning paydo boʻlish sababi.

Odamlar oʻsha ziyoratgoh yonida dafn etilishni istagan, shu tariqa yoʻlak kengayib borgan. Qurilish XI asrdan XIX asrgacha davom etgan, ammo koʻrayotganlaringizning koʻp qismi XIV va XV asrlarga oid — oʻsha davrda Temurning qarindoshlari va sarkardalari bu yerda oʻz maqbaralarini qurdirgan. Bugun bu yerda yigirmadan ortiq bino bor: ular quyi, oʻrta va yuqori guruhlarga boʻlinib, gumbazli oʻtish yoʻlaklari bilan bogʻlangan.

Qarshingizdagi kirish peshtoqi — yirik qurilishlarning eng soʻnggisi: u 1434–1435-yillarda Temurning nabirasi Ulugʻbek davrida qurilgan.